2013 жылғы 1 қаңтардан 22 желтоқсанға дейін Алматы облысы, Талғар қаласында «Бота» қоғамдық қорының қаржылық қолдауымен «Нұр» қайырымдылық отбасылық балалар үйінің базасында «Жас агрономдар мен фермерлер станциясы» кәсіптік бағдар беру оқу үйірмесі жобасы жүзеге асырылды.

Жобаға мемлекеттік емес екі балалар үйінің — «Нұр» және «Ковчег» — тәрбиеленушілерінен 10 адамнан тұратын 5 топ, барлығы 50 бала қатысты.

Жыл бойы балалар жаңа мамандықтармен танысып, болашақта кәсіп таңдауға көмектесетін практикалық дағдыларды меңгерді. Балалар үйінің тәрбиеленушілері ата-анасы бар балалармен салыстырғанда ересек өмірге қадам басудағы бастапқы мүмкіндіктерінің шектеулі екенін түсінеді. Сондықтан мамандық меңгеруге берілген әрбір мүмкіндік олардың болашақта өз бетінше өмір сүруіне жол ашатын маңызды қадам болды.

Жобаның нәтижелері

«Нұр» қайырымдылық отбасылық балалар үйі Талғар қаласындағы «Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінің 50 тәрбиеленушісінің кәсіби және шығармашылық дағдыларын дамытуға бағытталған жобаны жүзеге асырды.

12 ай бойы 50 тәрбиеленушіге апта сайын «Фермерлік», «Ауыл шаруашылығында бизнес жүргізу» және «Психология» бағыттары бойынша сабақтар өткізілді. Оқу аяқталғаннан кейін жастарға сертификаттар табысталды.

«Нұр» қайырымдылық отбасылық балалар үйі «Салауат» медициналық-биологиялық институты және Ұлттық дұрыс тамақтану орталығымен бірлесіп, «Дұрыс тамақтану дағдыларын қалыптастыру» тақырыбында 10 семинар ұйымдастырды.

Нәтижесінде «Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінің 50 тәрбиеленушісі фермерліктің, ауыл шаруашылығында бизнес жүргізудің, қарым-қатынас психологиясы мен көшбасшылықтың негіздерін меңгерді. Бұл білім мен дағдылар олардың болашақта жұмысқа орналасуына, мамандық таңдауына және жоғары оқу орындарына түсуіне ықпал етеді.

Жобаның міндеттері және олардың орындалуы

1-міндет

«Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінің 50 тәрбиеленушісін фермерлік және ауыл шаруашылығы технологияларына үйрету.

1.1. Топырақтану. Тірі ағзалар өміріндегі судың маңызы.

1.2. Жеміс өсіру және көкөніс өсіру.

1.3. Бақша учаскесін жоспарлаудың негізгі ережелері. Сорттарды зерттеу негіздері.

1.4. Экологиялық өндіріс. Жеміс өнімдерін гербицидтер мен пестицидтерді қолданбай өсіру.

1.5. Тамшылатып суару жүйесін құрастыру.

1.6. Өсімдіктерді күту және зиянкестер мен аурулардан қорғау.

1.7. Өнімді жинау және тауарлық өңдеу.

1.8. Сәндік көгалдандыру негіздері.

1.9. Өсімдіктер мен көкөніс дақылдарын жабық жерде өсіру ерекшеліктері.

1.10. Билет бойынша емтихан өткізу. Сертификаттар табысталды.

1-міндет бойынша қол жеткізілген нәтижелер

1.1. 12–21 жас аралығындағы 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 2 сабақ өткізілді. Балалар топырақ түрлерімен, топырақ құрылымымен, өсімдіктер өміріндегі микроэлементтердің маңызымен және өсімдіктердегі микроэлементтердің жетіспеушілігін анықтау әдістерімен танысты. Қышқыл және сілтілі топырақты бейтараптандыру, бақшадағы топырақ құнарлылығын жылдам қалпына келтіру әдістерін және тыңайтқыштарды үйренді.

1.2. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 2 сабақ. Балалар жеміс өсірудің биологиялық негіздерімен, жеміс және жидек өсімдіктерінің құрылысымен, олардың тіршілік кезеңдерімен, вегетация және тыныштық кезеңдерімен танысты. Жер үсті бөліктері мен тамырлардың өсу заңдылықтарын, жеміс беру ерекшеліктерін және жеміс-жидек өсімдіктерінің сыртқы орта жағдайларына қатынасын зерттеді.

1.3. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 3 сабақ. Жер учаскесінің жоспарын жасау, жер учаскесі мен тұрғын үйдің орналасуы, бақша аумағын геометриялық және табиғи тәсілдермен жоспарлау, аумақты әртүрлі бөліктерге бөлу және кеңістіктік ұйымдастыру қарастырылды. Жеміс өсірудегі сорттың маңызы, жеміс және жидек дақылдарының негізгі сорттары, сүйекті жемістер мен жидек өсімдіктерінің сорттары зерттелді. Өсетін жердің жағдайлары, топырақ, дренаж, топырақты жақсарту, бақша компосты, жерді қопсыту, орналасу орны мен климаттық жағдайлар қарастырылды.

1.4. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 4 сабақ барысында суды үнемдеу технологияларымен, топырақтың тұздану себептерімен және биогумус өндірумен танысты.

1.5. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 4 сабақ. Жаңбырлатып суару және тамшылатып суару жүйелерін пайдалану, олардың көмегімен өнімділікті арттыру тәсілдері үйретілді.

1.6. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 2 сабақ. Өсімдіктердің зиянкестері мен ауруларын анықтауды үйренді.

1.7. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 2 сабақ. Өнім көлемін алдын ала бағалау, жемістердің жинау мерзімі, өнімді жинау және жемістерді тауарлық өңдеу тәсілдері қарастырылды. Жидектерді өңдеу — компот, тосап, джем, шырын және сусындар дайындау, сондай-ақ жапырақтар мен жидектерді жинау және кептіру әдістері мен мерзімдері үйретілді. Жидек дақылдарының зиянкестері мен аурулары және олармен күресу шаралары қарастырылды.

1.8. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 2 сабақ. Жасыл желектердің маңызы, көгалдандырудың негізгі элементтері, бақ-саябақ өсімдіктері қарастырылды.

1.9. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 8 сағаттан 2 сабақ. Шағын полиэтиленді жабындар, көшетжайлар мен жылыжайлар зерттелді.

1.10. 50 бала, 10 адамнан 5 топ. 4 сағаттан 2 сабақ. Алынған білімді тексеру үшін билет бойынша емтихандар өткізілді.

Практикалық жұмыс және қол жеткізілген нәтижелер

• Егуге арналған тұқымдарды өңдеу, шымтезек құмыраларына отырғызу және көшет өсіру. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 8 сағаттан 5 сабақ.
• Топырақты дайындау, егу алдында биотыңайтқыш енгізу және учаскені жоспарлау. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 8 сағаттан 5 сабақ.
• Өсірілген көшеттерді дайындалған топыраққа отырғызу және ылғалды үнемдеу әдістерін қолдану. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 8 сағаттан 5 сабақ.
• Тамшылатып суару жүйелерін монтаждау. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 8 сағаттан 10 сабақ.
• Өсімдіктерді күту. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 8 сағаттан 5 сабақ.
• Өнімді жинау және оны өңдеу. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 8 сағаттан 5 сабақ.

2-міндет

«Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінің 50 тәрбиеленушісіне агробизнес, экономикалық және қаржылық сауаттылық негіздері бойынша семинар-тренингтер өткізу.

2.1. Кіріспе бөлім. Танысу және ауыл шаруашылығында бизнес жүргізу нысандары. Шаруа (фермер) қожалығы түріндегі жеке кәсіпкерлік дегеніміз не? Жеке кәсіпкердің бухгалтерлік есебі және құжат айналымы. Шаруа (фермер) қожалықтарына арналған арнайы салық режимі.

2.2. Шаруа қожалықтарының міндеттемелері және олар бойынша жауапкершілік түрлері. Арнайы салық режимі қолданылмайтын қызмет түрлері. Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті дамыту және қолдаудың қандай бағдарламалары бар? Мемлекеттік сатып алулар қаржыландыру көзі ретінде. Кеден одағы және ауыл шаруашылығы. ДСҰ және ауыл шаруашылығы. «Сыртқы экономикалық қызмет» дегеніміз не? Сыртқы экономикалық қызметке қалай қатысуға болады? Лицензиялау дегеніміз не?

2-міндет бойынша қол жеткізілген нәтижелер

2.1. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 12–21 жас аралығы. 8 сағаттан 5 сабақ өткізілді. Шаруа қожалығы түріндегі жеке кәсіпкерліктің ерекшеліктері қарастырылды. Жеке кәсіпкердің бухгалтерлік есебі және құжат айналымы түсіндірілді.

2.2. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 12–21 жас аралығы. 8 сағаттан 5 сабақ өткізілді. Қолдау бағдарламалары, Кеден одағы және ДСҰ туралы білім берілді. Шаруа қожалықтарына салық салу, лицензиялау, жауапкершілік, мемлекеттік сатып алулар және сыртқы экономикалық қызмет бойынша дағдылар қалыптастырылды.

3-міндет

«Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінің 50 тәрбиеленушісіне тиімді қарым-қатынас дағдыларын дамыту және көшбасшылық қасиеттерді қалыптастыру бойынша психологиялық тренингтер өткізу.

3.1. «Көшбасшылық негіздері» тренингі.

3.2. Командада жұмыс істеу дағдыларын қалыптастыру және көшбасшылық қасиеттерді дамытуға арналған ойын түріндегі тренингтер.

3.3. Қарым-қатынасқа қажетті теориялық материалды түсіндіру; тиімді коммуникацияға арналған әдістемелер мен жаттығулар өткізу арқылы тиімді қарым-қатынас жасау дағдыларын қалыптастыру. Кері байланыс ұйымдастыру.

3.4. Вербалды емес қарым-қатынас дағдылары. Топта өзара әрекеттесу дағдыларын бекіту. Көшбасшылық әлеуетті іске асыру.

3-міндет бойынша қол жеткізілген нәтижелер

3.1. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 12–21 жас аралығы. 8 сағаттан 2 сабақ. Көшбасшылықтың негізгі теориялары, көшбасшылық рөлдер, көшбасшылық қасиеттердің рейтингі, топ мүшелерінің психологиялық және іскерлік тұрғыдағы жетілуі қарастырылды.

• Көшбасшы қалай қалыптасады?
• Балалық шақта көшбасшыны анықтауға бола ма?
• Ізбасарлары жоқ көшбасшы болуы мүмкін бе?
• Бізге белгілі көшбасшылардың ұқсастықтары қандай?

3.2. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 12–21 жас аралығы. 8 сағаттан 2 сабақ барысында командалық шешім қабылдаудың, серіктестіктің және өзара көмектің артықшылықтары зерттелді.

3.3. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 12–21 жас аралығы. 8 сағаттан 2 сабақ. Тренингтердің мақсаты — өзіне деген сенімділікті арттыру және агрессияны бақылауды үйрету.

Балалар қарым-қатынас жасау дағдыларын және толеранттылық сезімін қалыптастырды. Қиындықтар топ мүшелерінің жас айырмашылығына, топтардың менталитеті мен этникалық ерекшеліктеріне байланысты болды. Сондай-ақ балалардың психологиялық жарақаттарына байланысты ақпаратты қабылдауда қиындықтар кездесті.

3.4. 50 бала, 10 адамнан 5 топ, 12–21 жас аралығы. 8 сағаттан 2 сабақ. Тренинг барысында балалар ақпарат пен эмоциялық күйді мимика, ым-ишара және қимыл арқылы жеткізуді үйренді. Бұл эмоционалдық күйзелістерді бақылауға мүмкіндік береді.

Топ ішінде өзара ынтымақтастық пен басқа қатысушыларға деген эмпатияның айқын қалыптасқаны байқалды.

Көшбасшылық қасиеттерді көрсету икемдірек бола түсті. Ойын тапсырмаларын орындау барысында балалар тренингке қатысушылардың пікірлері мен мінез-құлқына толеранттырақ қарай бастады.

Алынған білім, білік және дағдылар коммуникативтік құзыреттілікті арттыруға ықпал етеді.

Кері байланыс барысында қарым-қатынас дағдыларының кеңейгені байқалды.

Қосымша жоспарланбаған міндеттер

«Салауат» медициналық-биологиялық институты салауатты өмір салтын қалыптастыру бағдарламасы аясында семинарлар өткізді:

1. «Азаматтардың өз денсаулығына жауапкершілігін арттыру, темекі шегуге, алкоголь мен есірткіге теріс көзқарас қалыптастыру»;
2. «Жасөспірімдер арасындағы суицидтің алдын алу».

Қол жеткізілген нәтижелерді талдау

Ең маңызды нәтижелер:

1. Балалар фермер және агроном мамандықтарымен танысты.
2. Балалар жаңа агротехнологияларды және тамшылатып суару жүйелерін қолдану дағдыларын меңгерді.
3. Алынған дағдылар болашақта мамандық таңдауға көмектеседі.

• Жобаның барлық міндеттері мен мақсаттары толық көлемде орындалды.
• Жалпы алғанда, жоба аздаған қиындықтармен жүзеге асырылды. Қиындықтар жоспарланған міндеттердің көлемінің үлкен болуына байланысты болды. Сонымен қатар алдын ала болжанбаған жағдайлар да кездесті: өсімдіктердің ауруы, суару суының тапшылығы және оның құрамында хлор мен басқа да қоспалардың болуы.
• Бұл «Бота» қоғамдық қорының гранты бойынша жүзеге асырған алғашқы жобамыз болды. Жобаны іске асыру барысында қиындықтар болғанымен, «Бота» қоғамдық қоры менеджерлерінің қолдауының арқасында оларды сәтті еңсердік. Бұл біз үшін гранттық жобаларды жүзеге асыру тұрғысынан үлкен тәжірибе болды.
• Тамшылатып суару жүйелерінің болуы болашақта оларды жыл сайын пайдаланып, жинақтаған дағдыларымызды жетілдіруге мүмкіндік береді. Тәрбиеленушілердің коммерциялық қызметпен айналысу үшін жеке кәсіпкер ретінде тіркелуін жоспарлап отырмыз. «Салауат» медициналық-биологиялық институты және Ұлттық дұрыс тамақтану орталығымен бірлесіп семинарлар мен конференцияларды жүйелі түрде өткізуді жоспарлап отырмыз.

Қорытынды

Біріншіден, біз гранттық жобалармен жұмыс істеуді үйрендік. Екіншіден, балалардың жаңа білім мен дағдыларды алуға қызығушылық танытатынына көз жеткіздік. Үшіншіден, гранттық жобаларды өзіміз де жүзеге асыра алатынымызға сеніміміз артты.

«Бота» қоғамдық қоры мемлекеттен қаржыландырылмайтын мемлекеттік емес балалар үйлерінің тәрбиеленушілеріне арналған оқыту жобаларын жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Осындай жобаларды іске асыру мүмкіндіктері көбірек болса екен дейміз. «Бота» қоғамдық қорымен алдағы уақытта да ынтымақтастық орнатамыз деп үміттенеміз.

«Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінде психология бойынша тренингтер ұйымдастырылды. Сабақтар барысында команданы басқару және дағдарыстық жағдайлардан шығу жолдары қарастырылды.

Сонымен қатар «Дұрыс тамақтану туралы» конференциясы ұйымдастырылды. Балаларға әртүрлі тағамдардың пайдасы мен зияны туралы ақпарат берілді.

Қозғалған тақырыптар:

1. Жастар арасындағы семіздіктің себептері: дұрыс тамақтанбау (фастфуд, жартылай фабрикаттар және газдалған сусындар).
2. Қозғалыссыз өмір салты: компьютер алдында сағаттап отыру, дене белсенділігінің болмауы.
3. Зиянды әдеттер: алкогольді тұтыну, темекі шегу.

Баяндамашылар:

Басығараев Уәлихан Есмаханович — Салауатты өмір салтын қалыптастыру орталығының Алматы облыстық филиалының ақпараттық орталығының меңгерушісі, «Жас агроном және фермер» жобасының педагогі.

Мұрзахметова Майра Қабдраушевна — «Салауат» медициналық-биологиялық институты» қоғамдық бірлестігінің президенті, биология ғылымдарының докторы, профессор.

Датхабаева Гаухар — биология ғылымдарының кандидаты, ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің «Саламатты Қазақстан» бағдарламасы аясында жүзеге асырылып жатқан ҰСДДС жобасының «Дұрыс тамақтану дағдыларын қалыптастыру бойынша коммуникациялық іс-шаралар» тақырыбының жетекшісі.

Іс-шара Талдықорған қаласының «Талдау Хабаршысы» газетінде жарияланды.

Тамшылатып суару жүйесінің артықшылықтары:

1. Өнімділікті 2–3 есеге арттыру.
2. Тауарлық өнімнің шығымын 90%-ға дейін жеткізу.
3. Су мен тыңайтқыштарды үнемдеу.
4. Суару кезіндегі өндірістік және еңбек шығындарын азайту.
5. Судың аз мөлшерде берілуі жер асты суларының ластануын болдырмайды, яғни топырақтың қайталама тұздануына жағдай жасалмайды.

Сонымен қатар, суару кезінде де қатар аралықтары құрғақ болып қалады. Бұл арамшөптердің өсуін азайтып қана қоймай, суару жұмыстары жүріп жатқан кезде өсімдіктерді күту немесе өнімді жинау сияқты жұмыстарды жүргізуге мүмкіндік береді.

Бұл суару әдісінде өсімдіктердің жапырақтарына тамшы түріндегі ылғал түспейтіндіктен, зиянды саңырауқұлақтардың спораларының өну ықтималдығы төмендейді және дақылдардың жалпы фитосанитарлық жағдайы жақсарады.

Бұл жүйенің мүмкіндіктері мұнымен шектелмейді. Тамшылатып суару жүйесі арқылы алқапқа минералды тыңайтқыштармен қатар жүйелік инсектицидтерді, мысалы, «Актара» немесе «Конфидорды» беруге болады. Сонымен бірге тамшылатып суару жүйелері арқылы биологиялық препараттар мен гуминді тыңайтқыштарды беру тәжірибесі де бар.

Біздің міндетіміз – балаларға тамшылатып суару жүйесін монтаждауды және пайдалануды үйрету. Болашақта олар алған білімдері мен дағдыларын пайдалана алады. Олар өздерінің ауыл шаруашылығы өндірісін ұйымдастыра алады немесе тамшылатып суару жүйелерін орнату және осы салада кеңес беру қызметтерін көрсете алады.

Екі жыл бойы олар осы мамандық бойынша білім алып, бұл саладағы алғашқы білікті мамандардың қатарында болды. Қазіргі уақытта олар «Өзін-өзі тану» адамды үйлесімді дамыту гуманитарлық колледжін тәмамдады.

Оқу орнын бітіргеннен кейін олар мектепте тәжірибелік сабақтар өткізіп, бүгінде мектепте ұстаз болып жұмыс істеп жүр.

The National Scientific-Practical, Educational and Health Center “Bobek” was founded in 1997 on the initiative of Sara Alpysovna Nazarbayeva. It is a unique educational complex of a new type, providing all the necessary conditions for the harmonious development of the individual and quality education.

Self-knowledge begins with discovering and understanding the world around us. That is why the Center organizes educational trips and expeditions for students, during which they explore and learn about the world around them.

For them, their student years became not only an opportunity to receive an education, but also a chance to meet new people and make friends. Here are some photographs they took during their student expeditions.

Ғалым — «Нұр» балалар үйінің бірінші тобымен.
Уәлихан аға — «Қарекет» балалар үйінің бірінші тобымен.
Аида Камилиевна — «Қарекет» балалар үйінің екінші тобымен.

Екі жиырма жастағы жас студент екі ай бойы Қапшағайдағы «Нұр» балалар үйінің «Экзотика» демалыс базасында балаларға ағылшын тілінен сабақ берді.

Суретте: жас жігіттер Тайлер және Тэйлор, ортада — Дәурен (біздің тәрбиеленушіміз).

Психология бойынша тренингтерді Файзуллина Аида Камилиевна жүргізді.

Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дың жалпы және этникалық психология кафедрасының аға оқытушысы.

«Көшбасшылық қасиеттердің негіздері» тренингі

Мақсаты: жоғары сынып оқушыларының көшбасшылық қасиеттерін дамыту.

Жасөспірімдік кезеңде көшбасшылыққа деген ұмтылыс ерекше қызмет түрі ретінде қалыптасып, көшбасшылық қасиеттердің негіздері қаланады. Жоғары сынып оқушылары өздерін осы рөлде сынап көріп, белгілі бір әлеуметтік және көшбасшылық рөлдерді атқарады. Көпшілігі көшбасшылық мәселесін түсінуге, өз бойында белгілі бір көшбасшылық стилін қалыптастыруға, өзін танымал көшбасшылармен салыстырып, сәйкестендіруге және т.б. ұмтылады.

«Тиімді қарым-қатынас» тренингі

1-блок

Тренингтің мақсаты: тиімді қарым-қатынас жасау дағдыларын қалыптастыру.

Тренинг міндеттері:

1. Қарым-қатынас туралы қажетті теориялық материалды түсіндіру;
2. Тиімді қарым-қатынас жасау дағдылары мен іскерліктерін қалыптастыруға бағытталған әдістемелер мен жаттығулар өткізу;
3. Кері байланыс ұйымдастыру.

«Тиімді қарым-қатынас» тренингі

2-блок

Сабақтың мақсаты: тренингке қатысушылардың бір-бірімен тез әрі жақсы танысуына жағдай жасау, топта жұмыс істеу қағидаларымен таныстыру, топтық дәстүрлерді қалыптастыру, қарым-қатынастың ойын түрін меңгеру, сондай-ақ әр қатысушының топпен бірге жұмыс істеуі қажет болатын жеке тұлғалық ерекшеліктерін анықтау.

Оқытушы: Ғалым Жұқыпбаев.

Тренер; консультант; оқытушы; жобаларды әзірлеу, басқару және бағалау жөніндегі маман.

Тренингтің мақсаты: балаларды ауыл шаруашылығында бизнесті жүргізу негіздеріне үйрету.

Тренингтің негізгі тақырыптары:

• Ауыл шаруашылығында бизнесті жүргізу нысандары
• Шаруа (фермер) қожалығы түріндегі жеке кәсіпкерлік дегеніміз не?
• Жеке кәсіпкердің бухгалтерлік есебі дегеніміз не?
• Құжат айналымы дегеніміз не?
• Шаруа (фермер) қожалықтарына арналған арнайы салық режимі
• Арнайы салық режимі қолданылмайтын қызмет түрлері
• Шаруа қожалықтарының міндеттемелерінің түрлері және олар бойынша жауапкершілік
• Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті дамыту және қолдаудың қандай бағдарламалары бар?
• Мемлекеттік сатып алулар қаржыландыру көзі ретінде
• Кеден одағы және ауыл шаруашылығы дегеніміз не?
• ДСҰ және ауыл шаруашылығы дегеніміз не?
• «Сыртқы экономикалық қызмет» дегеніміз не?
• Сыртқы экономикалық қызметке қатысушы болу үшін не істеу керек?
• Лицензиялау дегеніміз не?

«Бота» қорының қаржылай қолдауының арқасында біз жыл бойы тренингтерді тұрақты түрде өткізе бастаймыз. Тренингтерді шетелде білім алған, Қазақстанда қаржылық және кәсіпкерлік сауаттылық бойынша ондаған тренинг өткізген маман, бизнес-тренер Ғалым Жұқыпбаев жүргізе бастады.

Біздің мақсатымыз — «Нұр» және «Ковчег» балалар үйлерінің тәрбиеленушілеріне жаңа білім беру. Бағдарлама аясында екі балалар үйінен 150 баланы оқыту жоспарланған.